نشست کارگروه حوزه نفت و گاز سند ملی علم، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان انرژی، روز چهارشنبه نوزدهم اردیبهشت ماه ۱۳۹۷، با حضور دکتر ناصر باقری‌مقدم، معاون پژوهش و فناوری مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور و مشاور وزارت نفت و مدیران حوزه پژوهش و فناوری صنعت نفت در مرکز برگزار شد.

با توجه به آنکه مطالعات اولیه تدوین این سند در دبیرخانه عالی شورای عالی علوم، تحقیقات و فناوری (عتف) و با محوریت مرکز انجام شده، این نشست با هدف ارائه گزارشی از روش‌شناسی و فرآیند تدوین سند، نهایی‌سازی اهداف در حوزه نفت و گاز و اتخاذ تصمیمات مقتضی تشکیل شد.

دکتر باقری‌مقدم در ابتدای جلسه با بیان اینکه شورای عالی عتف مسئولیت تدوین اسناد و سیاست‌های علم و فناوری را در چارچوب نقشه جامع علمی کشوربر عهده دارد گفت: این شورا، مسئولیت تدوین سند ملی علم، فناوری و اقتصاد دانش بنیان را به مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور سپرده است.

وی به با اشاره به سند ملی انرژی کشور افزود: به دلیل گستردگی دامنه این سند، نیاز است سندی در ذیل آن تهیه شود که به ابعاد علم و فناوری بپردازد. در واقع دو سند ملی انرژی و نقشه جامع علمی کشور، دوسند بالادست این سند هستند.

معاون پژوهشی مرکز ادامه داد: با توجه به اینکه هدف از برگزاری این نشست­ها تلاش برای هر چه کاربردی­تر شدن این سند است، تصمیم بر آن شد که چهار کارگروه در حوزه نفت و گاز، برق و انرژی‌های تجدیدپذیر، انرژی هسته­ای و مدیریت مصرف انرژی با محوریت استفاده از نظرات مدیران و نخبگان این حوزه­ها تشکیل شود.

در ادامه دکتر زمانیان مدیر بخش مطالعات این طرح به وجود تفاوت جدی بین سند حاضر و اسنادی که تا به امروز در کشور تدوین شده‌اند اشاره کرد و گفت: علی­رغم اینکه این کار باید توسط ظرفیت مجموعه‌های مرتبط با انرژی انجام ‌‌شود، ما با بهره‌گیری از رویکرد تعاملی با همکاران زیرمجموعه‌های حوزه نفت و گاز توجه ویژه داریم. به این ترتیب می توانیم استفاده از این رویکرد و ظرفیت کارشناسی را به صورت سلسله‎مراتبی در مجموعه‌های پایین‌دستی تکرار کنیم.

سپس در ادامه، مدل مفهومی انجام مطالعات و روش‌شناسی تدوین سند، گزارشی از اقدامات صورت گرفته و روش‌شناسی تدوین اهداف و اولویت‌های فناورانه توضیح داده شد. همچنین تدقیق اهداف کلان حوزه نفت و گاز، تهیه چک لیست علوم و فناوری‌های مرتبط با هر یک از حوزه‌ها، تهیه درخت یکپارچه علوم و فناوری‌های حوزه انرژی و تعیین اولویت‌ آنها به عنوان اقداماتی آتی معرفی شد.

دکتر زمانیان در خصوص این اقدامات گفت: با فرض صحیح بودن اهداف حوزه نفت و گاز صنعت انرژی اسناد بالادستی و با فرض شناسایی صحیح اولویت‌های فناورانه‌ای که در نقشه علمی کشور درحوزه انرژی تعیین شده، باید الزامات فناورانه مرتبط با هر یک از این اهداف، با همراهی اعضای این کارگروه احصا گردد. سپس در صورت وجود علوم و فناوری‌های مشترک با چهار کارگروه نفت، گاز، پخش‌وپالایش و پتروشیمی، به عنوان اجزای اهداف بخشی حوزه نفت و گاز، در گام بعد باید این فناوری‌ها را یکپارچه کرد و در نهایت آنها را اولویت‌بندی نمود.

ادامه این نشست به بحث و بررسی هر یک از مراحل تدوین سند و هماهنگی برای برگزاری جلسات آتی گذشت.

شایان ذکر است این سند به سفارش شورای عالی عتف و توسط مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور در حال انجام است.